
Realizatorem projektu jest Uniwersytet Łódzki, publiczna uczelnia wyższa, której siedziba zlokalizowana jest pod adresem: ul. Narutowicza 65, 90-131 Łódź, Polska. Bezpośrednim wykonawcą projektu jest Katedra Biofizyki Molekularnej (KBM), wchodząca w skład Wydziału Biologii i Ochrony Środowiska UŁ.
Zadaniem projektu jest wytworzenie zaawansowanych technologii i innowacyjnych testów in vitro umożliwiających kompleksowe zwalczanie negatywnych skutków zjawiska oporności wielolekowej w terapii przeciwnowotworowej i innych sytuacjach klinicznych.
Ogólnym celem projektu jest przełożenie wyników badań podstawowych nad białkami oporności wielolekowej (MDR) na zastosowania praktyczne: opracowanie testów o wartości diagnostycznej i prognostycznej oraz zastosowaniu w przemyśle farmaceutycznym. Poprzez swój aplikacyjny charakter projekt realizuje podstawowe założenia Programu Operacyjnego Innowacyjna Gospodarka: wzrost konkurencyjności polskiej nauki oraz zwiększenie jej roli w rozwoju gospodarczym kraju. Tematyka projektu wpisuje się w zakres 1. strategicznego obszaru badawczego (Zdrowie) Krajowego Programu Ramowego (priorytetowe kierunki badań 1.2, 1.3 i 1.6), zaś jego realizacja odbywać się będzie przy zastosowaniu narzędzi biologii molekularnej, biotechnologii i szeroko rozumianej nanotechnologii, tym samym spełniając cel osi priorytetowej 1: realizacja prac B+R w kierunkach uznanych za priorytetowe dla rozwoju społeczno-gospodarczego kraju.
Z merytorycznego punktu widzenia istotnym elementem projektu jest zastosowanie wielu innowacyjnych technologii w oparciu o zgromadzone uprzednio doświadczenie badawcze naukowców zaangażowanych w realizację projektu. Wielość przewidzianych do przetestowania opcji technologicznych oraz realistyczne podejście do najważniejszego celu projektu - zintegrowanej detekcji istotnych z fizjologicznego i klinicznego punktu widzenia aspektów ekspresji i funkcji poszczególnych białek oporności wielolekowej - pozwala mieć nadzieję na generację łatwych do praktycznego wdrożenia rezultatów naukowych.
Zjawisko oporności wielolekowej, rozwijające się w trakcie chemioterapii nowotworów, jest istotnym klinicznie problemem przyczyniającym się do wysokiego odsetka zgonów z powodu chorób nowotworowych. U podłoża tego zjawiska leży nasilenie procesów detoksykacji w komórkach zmienionych nowotworowo poddanych silnej presji selekcyjnej. Metody wczesnego diagnozowania stopnia lekooporności ognisk nowotworowych oparte na wykorzystaniu testów z zakresu biologii molekularnej lub immunocytochemii (poziom ekspresji enzymów I i II fazy detoksykacji lub transporterów oporności wielolekowej) oraz testów funkcjonalnych z zakresu biologii komórki (jak np. testy oparte na technice cytometrii przepływowej) mogą w istotny sposób przyczynić się do poprawy sytuacji pacjentów z chorobami nowotworowymi. Celem projektu jest opracowanie i walidacja narzędzi i testów laboratoryjnych pozwalających na ocenę stopnia lekooporności komórek i tkanek pobranych od pacjentów z rozwijającą się chorobą nowotworową. Docelową grupą zainteresowaną wdrożeniem i użyciem wspomnianych testów są oddziały onkologiczne i/lub hematologiczne jednostek lecznictwa zamkniętego, które wykorzystują tego typu narzędzia do diagnostyki stopnia zaawansowania procesu nowotworowego.
Białka oporności wielolekowej wpływają także na problemy związane na interakcje między organizmem pacjenta a różnymi lekami (niekoniecznie przeciwnowotworowymi), takie jak utrudniony proces przenikania niektórych leków przez bariery krew-narząd czy niepożądane interakcje farmakokinetyczne pomiędzy równocześnie stosowanymi lekami (np. zwiększone wydzielanie do żółci lub wydalanie z moczem). Są to istotne z punktu widzenia kliniki i farmakologii zagadnienia, z jakimi boryka się współczesna medycyna. Obniżenie skuteczności terapii, w konsekwencji często cierpienia i śmierć pacjentów, by nie wspomnieć o kosztach ekonomicznych, to jedynie niektóre z aspektów tej sytuacji. Wielu z tych problemów należałoby zapobiec już na wstępnym poziomie testowania leków, w fazie badań przedklinicznych. Nie istnieje jednak do tej pory narzędzie, które wspomogłoby ten proces i, w konsekwencji, doprowadziło do zmiany niekorzystnego stanu rzeczy. Celem projektu jest stworzenie wiarygodnych narzędzi służących kompletnej analizie oddziaływań testowanych substancji farmaceutycznych z białkami występującymi fizjologicznie w tkankach i narządach organizmu ludzkiego, których ekspresja lub nadekspresja odpowiedzialna jest za wymienione wyżej zjawiska. Docelową grupą zainteresowaną wdrożeniem i użyciem wspomnianych testów są firmy farmaceutyczne, które wykorzystują tego typu narzędzia do screeningu toksykologicznego i farmakologicznego substancji o potencjalnych właściwościach farmakologicznych.





